Godišnjica proboja jasenovačkih logoraša

0
Foto: printscreen wiki p. milosevic

Oko 600 preživelih zatvorenika u zloglasnom ustaškom logoru Jasenovac, u nacističkoj Nezavisnoj Državi Hrvatskoj, pokušalo je na današnji dan 1945. godine u očajničkom jurišu na stražare da se dokopa slobode, ali je u tome uspelo samo njih 60. U toj najvećoj “fabrici smrti” na Balkanu u Drugom svetskom ratu, od leta 1941. do 30. aprila 1945, ustaše su ubile stotine hiljada mahom Srba, Jevreja i Roma.

Koncentracioni logor Jasenovac bio je najveći logor smrti u tadašnjoj NDH na prostoru okupirane Jugoslavije za vreme Drugog svetskog rata.

Formiran je u avgustu 1941. godine, a osmislio ga je jedan od najvećih ratnih zločinaca tog doba Maks Luburić, koji bio i prvi komandant logora.

Logor su uništile ustaše aprila 1945. godine da bi sakrile svoje zločine.

“Radni logor Jasenovac”, kako ga naziva hrvatska državna administracija, bio je stratište za Srbe, Rome i Jevreje, svih uzrasta, polova, životne dobi, socijalnih, obrazovnih i drugih profila, kao i za komuniste, partizane, pomagače i simpatizere Srba, Roma i Jevreja.

Sistem logora Jasenovac bio je zloglasan po varvarskim metodama i velikom broju žrtava.

Profesor Gideon Grajf, istoričar specijalizovan za Holokaust, autor izuzetno značajne monografije “Jasenovac – Aušvic Balkana – Ustaška imperija okrutnosti” navodi da je: “Jasenovac bio daleko brutalniji od Aušvica”.

U procesu “pročišćenja hrvatske nacije”, srpska deca su ubijana, zajedno sa odraslima.

Tokom četiri godine, između aprila 1941. i maja 1945, 73.316 mališana je ubijeno u ustaškoj NDH. Tokom Drugog svetskog rata, jedino mesto u celoj Evropi u kome su postojali specijalni logori za decu bila je Hrvatska.

Ogroman broj dece, oko 12.000, spasen je od ustaškog pogroma, a za tu akciju najzaslužnija je Diana Budisavljević i desetine plemenitih ljudi koji su joj pomogli. Povodom obeležavanja Nacionalnog dana sećanja na žrtve Holokausta, Radio-televizija Srbije u sredu, 22. aprila od 21.00 na Prvom programu, prikazuje film “Dnevnik Diane Budisavljević”, rediteljke Dane Budisavljević. O želji da snimi potresnu priču o ženi koja je spasila 10.000 dece od logora u NDH, odnosu prema njoj posle Drugog svetskog rata i svojim nadama da će film „Dnevnik Diane Budisavljević” doprineti zaceljivanju rana iz prošlosti, rediteljka Dana Budisavljević govorila je za portal RTS-a.

Broj žrtava u koncentracionom logoru Jasenovac nikada nije tačno utvrđen.

Logorska arhiva je dva puta uništavana – početkom 1943. i aprila 1945. godine.

Zemaljska komisija Hrvatske, osnovana 1945. godine, konstatovala je u izvještaju Međunarodnom vojnom sudu u Nirnbergu, da je broj žrtava između 500.000 i 700.000.

Nemački generali iz Drugog svetskog rata davali su veoma različite podatke o broju ubijenih Srba u NDH, ali zajednčko im je to da svi pominju stotine hiljada stradalih.

Aleksander Ler je još 1943. godine govorio o 400.000 ubijenih Srba, Lotar Renduli, nemački general-pukovnik, navodi da je ubijeno oko “500.000 pravoslavaca”, general Herman Nojbaher pominje “više od 750.000” ubijenih, Ernst Fik – 600.000…

Bez programskih aktivnosti

Direktorka Javne ustanove “Spomen područje Donja Gradina” Tanja Tuleković izjavila je da, zbog preventivnih mera u vezi sa širenjem virusa korona, neće biti održane programske aktivnosti te ustanove planirane u okviru obilježavanja 75 godina od proboja posljednje grupe logoraša iz koncentracionog logora Jasenovac, prenosi RTRS.

Ona je precizirala da, zbog aktuelne situacije u vezi sa epidemijom virusa korona, neće biti održana tradicionalna Memorijalna akademija, radionica za učenike srednjih škola i izložba dečijih likovnih i literarnih radova.

Tulekovićeva je potvrdila da su, na osnovu odluke Vlade Republike Srpske o zabrani javnog okupljanja i prestanka rada obrazovnih i drugih ustanova, zbog prevencije od širenja virusa korona u Republici Srpskoj, u Spomen-području Donja Gradina otkazane sve studijske posete, kulturni događaji i radionice.

“U Spomen-području Donja Gradina 17. marta izvršena je dezinfekcija svih kancelarijskih prostorija, kao i izložbene sale, tako da će, kada se za to ispune uslovi, ustanova spremno dočekati posjetioce”,  rekla je Tulekovićeva.

U  Jasenovcu će se održati jedinstvena komemoracija za žrtve ustaškog logora
 na kojoj bi, i to nakon pune četiri godine, počast žrtvama zajednički dali predstavnici sve tri grane vlasti, te predstavnici žrtava stradalih u Jasenovcu.

Ustaški režim, jedan od najgorih koji su sarađivali s nacistima, počinio je jezive stvari u Jasenovcu, poručio je izraelski ambasador u Hrvatskoj Ilan Mor.

Izvor: rts

Pravila komentarisanja:

Portal Brif.rs zadržava pravo izbora, brisanja komentara, ili modifikacije komentara koji će biti objavljeni. Komentari koji sadrže psovke, vređanje, pretnje, nepristojan govor, rasnu i nacionalnu mržnju kao i netoleranciju bilo koje vrste neće biti objavljeni.

Sadržaj objavljenih komentara ne predstavlja stavove portala Brif.rs, već isključivo stavove autora komentara.

Prema Zakonu o informisanju zabranjeno je objavljivanje svih sadržaja koji podstiču diskriminaciju, mržnju ili nasilje protiv lica ili grupe lica zbog njihovog pripadanja ili nepripadanja određenoj rasi, veri, naciji, etničkoj grupi, polu ili zbog njihovog seksualnog opredeljenja.