Na Pagu odata pošta masakriranim Srbima i Jevrejima 1941. godine

0
Foto: pixabay

U uvali Slana, na ostrvu Pag, obeleženo je 77 godina od kada je u noći između 14. i 15. avgusta stradala 791 žrtva režima NDH, među kojima je bilo 91 dete do 15 godina, uključujući bebu od približno pet meseci starosti, 293 žene i 407 muškaraca.

Članovi Udruženja „Jadovno 1941.“postavili su „Časni krst“ na mestu gde su žrtve pokopane te noći 1941. godine, a pre toga su prešli krševiti kameni put od nešto manje od tri kilometara, nakon što su se iskrcali iz katamarana, koji ih je prevezao od Karlobaga do uvale Slane.

Hodočasnici su se prvo spustili do jevrejskog logora kamenim putem koji su pravili zatočenici pre 77 godina, zatim se popeli do mesta gde je ranije postavljen krst, a koje je delilo jevrejski i srpski logor, da bi se preko srpskog logora uputili putem kojim je 791 žrtva prošla do mesta gde su zakopane u rovovima.

Te rovove, kako je za Tanjug ispričao predsednik Udruženja Dušan Bastašić, žrtve su same kopale na mestu gde je imalo i malo zemlje koja bi mogla biti iskopana, a zatim su naterani da uđu u njih, gde su ubijeni, nakon čega su zatrpani zemljom i kamenom.

„U aprilu 1941. godine, neposredno nakon proglašenja NDH, počelo se sa formiranjem prvog likvidacionog centra, pomno planiranog još pre početka rata. Deo tog logora, tačnije tri logora formirani su na ostrvu Pagu, na uvali Slana, jedan za Srbe, jedan za Jevreje i ideološke protivnike te države, a svega nekih pet kilometara dalje, u mestu Metajna formiran je prvi logor za žene i decu u Drugom svetsku ratu, gde su zatvarane Srpkinje i Jevrejke sa decom“, ispričao je Bastašić.

Kada su italijanske vlasti polovinom avgusta 1941. godine odlučile da izvrše reokupaciju tih logora zbog zločina koji su se dešavali, počelo se sa brzom likvidacijom preostalih zarobljenika, te su tako oko 11. ili 12. avgusta iz Metajne žene i deca brodom dovezene u uvalu Slana i svega dva dana je trajao taj takozvani treći logor, pored srpskog i jevrejskog u kojim su bili muškarci.

„U noći između 14. i 15. avgusta, te žene i deca, kojima je pridruženo oko 420 muškaraca, prošli su put od logora Slana do mesta gde ima nešto zemlje i gde je bilo moguće da se lakše iskopaju rovovi i tu su ubijeni uoči praznika Velike Gospe“, kazao je Bastašić.

Kako je naveo, prema svedočenju učesnika u tom pokolju, egzekutori su bili plaćani sa dodatnih 100 kuna za sat klanja, nakon čega su se u krvavim uniformama i pijani uputili u grad Pag, gde se proslavljala Gospa.

Kako je zabeležio antifašista Ante Zemljar u svojoj knjizi „Haron i sudbine“, koji je zbog svog delovanja poslat na Goli otok 1948. godine, kada su ušli u crkvu, lokalno stanovništvo se zgražavalo, a zločinci su se ipak priključili litiji.

Neposredno nakon tog pokolja, 15 dana kasnije, s obzirom da se područjem širio miris raspadajućih leševa i pošto se lokalno stanovništvo uplašilo da će doći do zagađenja vode za piće, italijanski fašisti su poslali svoju ekipu za sanaciju terena.

„Tada su ekshumirana tela ubijena na ovom mestu, spalili su ih i taj pepeo prosuli u iste rovove. Radeći to, radili su i detaljan zapis i evidentirali su da su ekshumirali tela 91 deteta do 15 godina, uključujući bebu od približno pet meseci starosti, 293 žene i 407 muškaraca“, naveo je Bastašić.

Prve logoraše kompleks logora u Pagu primio je 24. juna 1941. godine, a do 20. avgusta, dok nije zatvoren, prema istraživanjima profesora Đure Zatezala, na području Paga ubijeno je 8.010 ljudi.

Izvor: dnevnik

Pravila komentarisanja:

Portal Brif.rs zadržava pravo izbora, brisanja komentara, ili modifikacije komentara koji će biti objavljeni. Komentari koji sadrže psovke, vređanje, pretnje, nepristojan govor, rasnu i nacionalnu mržnju kao i netoleranciju bilo koje vrste neće biti objavljeni.

Sadržaj objavljenih komentara ne predstavlja stavove portala Brif.rs, već isključivo stavove autora komentara.

Prema Zakonu o informisanju zabranjeno je objavljivanje svih sadržaja koji podstiču diskriminaciju, mržnju ili nasilje protiv lica ili grupe lica zbog njihovog pripadanja ili nepripadanja određenoj rasi, veri, naciji, etničkoj grupi, polu ili zbog njihovog seksualnog opredeljenja.